مباركه ، بيان كرده است . عنايت پروردگار باعث شد كه مسلمانان با وقار و آرامش صلح حديبيه را قبول كردند و به هيچ وجه مشركين پليد را هم كفو خود نمىدانستند . اين قرار داد داراى دو جنبه عصبيت و متانت بود ، مشركين با عصبيت ، نخوت و كينه توزى اين صلح را امضاء كردند ؛ اما مسلمين با صبر و برد بارى ، سكون ، آرامش و اعتماد بنفس ، آن را امضاء نمودند ، سرانجام اين قرار داد رحمت براى مسلمانان و ذلت براى مشركين بود . بعد از مدتى مكه بدست مسلمانان فتح و بنياد شرك و كفر براى هميشه از آن سرزمين برچيده شد . « وَ كانَ اللَّهُ بِكُلِّ شَيْءٍ عَلِيماً » خداوند متعال جل جلاله به همه چيز دانا است و از عواقب هرچيز مىداند . « لَقَدْ صَدَقَ اللَّهُ رَسُولَهُ الرُّؤْيا بِالْحَقِّ لَتَدْخُلُنَّ الْمَسْجِدَ الْحَرامَ إِنْ شاءَ اللَّهُ آمِنِينَ مُحَلِّقِينَ رُؤُسَكُمْ وَ مُقَصِّرِينَ لا تَخافُونَ فَعَلِمَ ما لَمْ تَعْلَمُوا فَجَعَلَ مِنْ دُونِ ذلِكَ فَتْحاً قَرِيباً » قبلا عرض كردم كه پيغمبراكرم صلى الله عليه و آله و سلم خواب ديده بود كه با همراهان خود در مسجد الحرام نماز مىخواند ، پيغمبر خوابش را به اصحاب حكايت كرد ؛ ولى نگفت : امسال نماز مىخوانيم ! پيغمبر با مسلمانان به قصد عمره حركت كردند ، در حديبيه كه رسيدند ، مشركين نگذاشتند مسلمانان داخل مكه شوند ، لذا يك قرارداد صلح بين طرفين به امضاء رسيد و در آن گفته شده بود كه سال آينده شما براى مدت سه روز در مكه بياييد ، در اين سه روز مشركين قريش مكه را ترك مىكنند تا شما عمره خود را بجا بياوريد ، بعد از سه روز شما بيرون شويد و ما دوباره به خانه‌هاى خود برمىگرديم . درواقع مشركين تحمل شنيدن كلمه « لااله إلّا الله » را نداشتند ، به همين دليل گفتند ، با آمدن شما در مكه ، ما بيرون مىشويم ، يعنى نمىخواستند صداى توحيد را از زبان مسلمانان بشنوند .